BİZİ TAKİP ETMEK İÇİN TIKLAYIN

                
 18.02.2018 YOZGAT'IN ve YOZGATLININ GAZETESİ SIK KULLANILANLARA EKLE  
 
 
Arama
 
Google
 
Şu anda
:
173
Dün
:
4633
Toplam
:
13443307
A'dan Z'ye A.Kadir ÇAPANOĞLU
TOPAL MOLLA
capanoglukadir@yahoo.com.tr
1920 yılında, Afganistan'da Topal Molla lâkabıyla tanınan bir zat ortaya çıkar ve önce bir tekke kurar. Hemen ardından kendi adamlarını Afganistan’ın dört bir yanına salarak ‘’şöyle büyük bir evliya, böyle büyük bir ulema’’ şeklinde reklamını yaptırır.
Üç yıl gibi çok kısa bir zaman içinde Topal Molla'nın müritlerinin sayısı 200 bine ulaşır ve 1925 yılına gelindiğinde daha da artarak 300 bini aşar.

Topal Molla, istediği sayıya ulaşınca Afgan Kralına karşı ayaklanma başlatır. Bir yıl içinde büyük katliamlar yapılarak oluk oluk kan akıtılmış, Afgan Kralı Emanullah’ın ülkesinden kaçmaktan başka çaresi kalmamıştır. Kral Emanullah, vatanından ayrılmak için Afganistan sınırına geldiğinde, aniden yanına esrarengiz bir kişi yaklaşır ve kendisine ‘’Beni tanıdınız mı, ben o meşhur Topal Mollayım. Afganistan’ı karıştırmakla görevliydim, görevimi başarıyla bitirdim ve şimdi İngiltere’ye dönüyorum’’ der.

Afgan Kralı Emanullah acı acı iç çektikten sonra, İngiliz ajanı Topal Mollaya der ki;
‘’Ben senin İngiliz ajanı olduğunu ve hangi görevle Afganistan’a gönderildiğini çok iyi biliyordum. Sen, halkımı öylesine etkilemiştin ve onların gönüllerine girmiştin ki senin İngiliz casusu olduğuna onları inandırmamın imkânı yoktu’’
İngiliz ajanı Topal Molla, sarığını, fesini atmış, uzun sakallarını kesmiş, başında İngiliz fötr şapkası, boğazında gayet kibar kravatıyla, kazandığı zaferin mağrurluğu için de İngiltere’ye doğru yola çıkmıştı.

Kurulduktan sonra Türkiye Cumhuriyeti'ni ilk ziyaret eden devlet başkanı Afganistan Kralı Emanullah Han olur. Kral, batılı ülkelerin “Başkent nasıl olsa İstanbul'a taşınır” düşüncesiyle büyükelçilik bile açmakta isteksiz davrandıkları Ankara'ya 20 Mayıs 1928'de eşiyle birlikte gelir ve bir hafta boyunca Atatürk'ün konuğu olur.
Ziyaretten önce, o zamana kadar hiçbir yabancı devlet başkanı veya kral ağırlanmamış olan Ankara'da büyük bir seferberlik başlar. Henüz yapılmış olan Ankara yolları başka yerlerden sökülüp getirilen ağaçlarla ağaçlandırılır, Ankara Palas'ın yapımına hız verilir. Otel büyük bir hızla bitirilir ve döşenir. Ankara'nın ilk ve o dönemde tek modern oteli olan Ankara Palas'ın ilk konukları Emanullah Han, eşi ve Afgan heyeti olur.

Yeni Türkiye'de yapılanlardan etkilenen Emanullah Han ile 22 Mayıs 1928'de Türkiye-Afgan Dostluk ve İşbirliği Anlaşması imzalanır. Ziyaret sırasında Türkiye ile Afganistan'ın, elçiliklerini karşılıklı olarak “büyükelçilik” düzeyine çıkarması kararlaştırılır. Böylece Kabil, o sırada Türkiye'nin dünyada büyükelçi bulundurduğu 26 ülkeden biri haline gelir.

Afgan Kralı, Atatürk'ten aldığı ilhamla ülkesinde reformlar yapmaya yönelir. Ancak Atatürk, Afganistan’ın Asya’nın ortasında olduğunu belirterek, Büyükelçimiz Yusuf Hikmet Bayur'la Emanullah Han'a “çok dikkatli ve çok temkinli olması” yönünde mesaj gönderir.

Atatürk'ün uyarısından bir süre sonra Afganistan'da Topal Mollanın gerici ayaklanması patlar. Gerekçe; eğitim için Türkiye'ye gönderilmek üzere seçilen 15-20 kişilik kız öğrenci grubu için “Dinsiz Emanullah kızlarımızı kâfirlere peşkeş çekecek” diye çıkarılan söylentidir. Güney'deki aşiretler ayaklanırlar, isyancılar Kabil'e doğru yürümeye başlar.

O sırada Afgan ordusunu ıslah etmek üzere Kabil'de bulunan General Kazım Orbay başkanlığındaki Türk askeri heyeti, Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü imzasıyla gönderilen yazılı talimatla, Emanullah Han'ı “Türk vatanını müdafaa eder gibi, hayatlarını ortaya koyarak” korumakla görevlendirir.
Atatürk de, Kral'ın huzurunda açılacak özel bir telgrafta Emanullah Han'a şu mesajı gönderir:
“Son günlerde Zatı Şahanenizi muztarip eden bazı ahval ve hadisattan haberdar oldum. Eğer vaki ise öz kardeş bildiğim sizin, ıstırabınızı tahfife medar olacak noktai nazarlarımı
bildirmek üzere beni hakikatten haberdar ediniz. Orada bulunan ve yolda emrinize iltihak etmek üzere olan bilcümle Türk ümera ve zabitanı sizin için fedayi hayat emrini almışlardır. Büyük alaka ile cevabınızı intizar ederim kardaşım.”

Atatürk'ün bu mesajı sunulamadan isyancılar Kabil'e girer. Emanullah Han, Yusuf Hikmet Bayur'un ifadesiyle “bir çaduriye bürünerek, kadın kılığında Kabil'den kaçar” ve Roma'ya yerleşir. Zaman zaman Türkiye'ye gelerek Atatürk'le de görüşür.

Atatürk, Emanullah Han'dan sonra Afgan tahtına oturan Mehmet Nadir Han'a biraz mesafeli durdu. Ancak Mehmet Nadir Han da Türkiye'ye ilgili davranır. Yeniden doğan sıcak hava üzerine Kabil Büyükelçisi Yusuf Hikmet Bayur 24 Haziran 1930'da Mehmet Nadir Han'a güven mektubunu sunar ve görüşmeyi Ankara'ya şöyle teller:

“24 Haziran'da itimatnamemi verdim. Kral mükamele (karşılıklı konuşma) esnasında ezcümle şöyle dedi, “kâffemiz (cümlemiz) Reisicumhur Hazretlerini (Atatürk’ü) başımız tanırız”

12.02.2018

Sosyal  Medyada  Paylaş

     
YAZARIN DİĞER YAZILARI
OKUR YORUMLARI
Çapanoğlu deyimleri
Saygıdeğer hemşerim bende Yozgat gazetesini internet üzerinden takipeden ve köşe yazarlarının yazılarını özümseyerek okuyan bir müdavimiyim. "Çapanoğulunun aptes suyu"deyimini bize 1953-1957senelindeki ilkokul yıllarında Gazipaşa İlkokulu(şimdiki seminer eğitimi yapılan bir dönem öğretmen okulu olarak kullanılan yer)da Rahmetle Andığım Rıfkı AKIN öğretmenimin anlatıklarına göre Çapanoğullarının hanesine ve Hanlarına yakın veya uzak çevreden misafir olarak gelip; (yazlı ve kışlı) her mevsim yatılı kalanlar o günlerde soba üzerinde devamlı bir ibrik bulunurmuş ve misafirler bu ibrikle ayak yoluna (WC)gider ve aptestlerini de bu ibrikte bulunan suyla alırlarmış; yani ibrikte devamlı ılık su bulunduğu için Çapanoğlunun aptest suyu deyimi nin buradan gelmekte olduğunu ve birde içilen çayın içme tavından biraz ılık olmasından dolayı bu deyim halk arasında kullanılmaktadır ve bizlerde böyle biliyoruz. affınıza sığınarak selam saygılar sunarım 20.07.2015
Ali ŞAHİNGÖZ -- 20.07.2015 22:43
Çapanoğlu deyimleri
Abdülkadir Bey,
Rahatsızlığım nedeniyle bir süre sizi izleyemedim. Son yazınızı okudum. Elinize sağlık.Ben bu arada güzel Yozgat adını Bozok'a çevirme anketine katıldım ki genellikle anketlere katılmam. Yozgat adının değiştirilmesi yine nereden çıktı? Bozok halkı 15. yüzyılda gelip Yozgat ve yöresindeki alanlara yerleştiler. Bu nedenle bu bölgeye Bozok denmiştir. Yozgat şehri, geniş Bozok alanının içinde kalan bir alandır. Çapanoğulları, 18. yüzyılın başında Yozgat'a yerleştiler ve burayı şehirleştirdiler. Teke aşiretinden olan Çapanoğulları, Bozok kavminden değildir. Yozgat'ı ve adını Yozgatlılara bıraksınlar.
Saygılarımla
M. Filiz Ulusoy -- 18.07.2015 11:46
DR. İHSAN ÜNLÜER
SEVGİLİ VE KIYMETLİ DOSTUM GEÇEN HAFTAKİ DİLAÇARLA İLGİLİ YAZINIZA TEŞEKKÜR ETMEK BUGÜNE NASİPMİŞ.DR.İHSAN ÜNLÜERİN YAZILARINA ABONEYDIM.YILLARCA TAKİP ETTİM.ENTERESAN BİR OLAY ANLATAYIM 14 AYLIK KADIKÖY İKAMETİMDE YAZINIZDA BAHSETTİĞİNİZ GİBİ YOLUMU BİRAZ UZATIR AMA DR.İHSAN ÜNLÜER LEVHASINI MUHAKKAK OKURDUM.SONSUZ TEŞEKKÜRLERİMİ SUNARIM.
SAYGILARIMLA
ARTO KAZANCIOĞLU -- 07.07.2015 12:10
BİR YOZGATLI
BilgilendİK, Kadir Abicim teşekkür ederiz,sağolun.
NAHİLE BİRYILDIRIR. -- 01.07.2015 17:39
BİR YOZGATLI
Tobrağı bol mekanı cennet olsun.Bu vatan severlerin sayesinde ,ülkemizi iyi yerlere taşıdık.Selam olsun.Ağbey makalen için çok teşekkür ederiz.Ellerine yüreğine sağlık
YILMAZ BİRYILDIRIR -- 01.07.2015 17:36
ASKIDA KAHVE VE SADAKA TAŞLARI
Çok güzel bir adet.
Bir de "zembil" vardı. Doğrusu her halde "senbil" idi. Beylerbeyi'nde ben bu devri yaşadım. Babam içinde ne olduğu görülmesin diye, derdi. O zamanlar az zengin, çok orta gelir ve çok fakir vardı. Orta gelirlileri "yok ettiler". Şimdi çok çok zengin ve çok çok fakir var.
Rauf Aktolga -- 18.06.2015 17:17
“GİT PATILAT
Dolu yağışı sonucunda yaşadıkları sel felaketi nedeniyle Sorgun'a bağlı Ayrıdam, Kepirce, Ocaklı, Karahacalı, Gözbaba, Küçüktaşlık, Günyazı ve Keser köylerinde yaşayan hemşerilerim, bu yılki mahsulünüz sele gitmiş tesellimiz cana bir şey olmaması ama mal da canın yongası derler.Allah başka keder vermesin diyerek üzüntülerimi ve geçmiş olsun dileklerimi iletirim.
ABDULKADİR ÇAPANOĞLU -- 12.06.2015 02:29
“GİT PATILAT
Abdulkadir Bey,"Absürt bir yazı olmadı sanırım" diyerek kaygıyla yazınızı bitirmişsiniz.

Hiç önemli değil. Artık hayatta tüm değerler ciddiyetini kaybedip absürt oldu. Siyaset absürt, eğitim absürt, insan ilişkileri absürt, şarkılar absürt, adet töre kalktı. Herkes kafasına göre bir absürt. Hayat olmuş absürt. Yazılarda elbette olacak absürt.

Ne var ki, değişim yaşarken değerleri kayıp etmemek gerekiyor. Fakat biz insanoğlu şeytanın parmağı dokundu mu balıklamasına dalıyoruz. Doğada dönüşüme izin verilmediği için belkide bet-bereket kalmadı.Yesen obez oluyorsun, yemesen açlıktan ölüyorsun.İnsanlar alın teri akıtmadan kazanma uğruna hayatı absürt ettiler. Gelecek nesillerin vebalini nasıl vereceğiz bilemiyorum. Şu belediyeler iki kanal açarak atık suyu başka yere, tuvalet kanallarını tarım alanlarına bağlamış olsalar kazançlı bir iş yapış olacaklar. Ne var ki onlarda görünen yeri süslüyor, görünmez yere hizmet edip milletin gözüne nasıl sokacaklar.

Buda absürt bir yorum oldu. Selamlar.
Yaşar -- 11.06.2015 22:07
“GİT PATILAT
Sayın Çapanoğlu. Bu yazınız bana babamın bir öfkesini hatırlattı. Yeni ev yapmaya başlamıştık. Annem, yaşlılığını düşünerek tuvaletin evin içinde olmasını istemiş. Babam " ben oturduğum evin içine etmem" diye diretmişti.Kıymet verip hanelerimizin baş köşesine dışkılıkları geçirdik ama ne yazık ki hiç bir işe yaramaz hale getirdik.İçeridekini dışarı, dışarıdakini içeri alırsak faydası ancak bu kadar oluyor. demem odur ki son yıllardaki örnek aşikardır. Suriyelileri ülkemize taşıdık, dağdaki eşkiyaya maaş bağladık Demirtaş baş köşeye geçti.Patırdatır mı, çatırdatır mı zaman gösterecek.

Yazılarınızı takip ediyoruz ama Suzan hanfendi kardeşimizin tarafsız, bilgilendirici, düşüncelere farklı pencereler açan yorumlarını uzun zamandır okuyamıyoruz.

Yazan ve okuyan herkese sağlık ve esenlikler.
Veli Köksal -- 10.06.2015 14:28
“GİT PATILAT
Sayın Safinaz Dikkaya, Google arama motoruna http://www.yalovasufidan.com adresini kopyalayıp yazarsanız bu firmanın web sayfası çıkacak. Yukarda arama penceresine frenk üzümü yazın. Siyah olanı tercih edin. Telefonlarından ulaşarak sipariş verebilirsiniz. Selamlar.
ABDULKADİR ÇAPANOĞLU -- 09.06.2015 00:23
YAZARA GELEN DİĞER OKUR YORUMLARI
Yozgat Gökhan BALCI
YOZGAT GAZETESİ WEB SİTESİ Yayın başlangıcı Mart 2006
YOZGAT Gazeteclik, Matbaacılık ve Reklamcılık Ltd.Şti. Kurucusu : Osman Hakan KİRACI
© Copright (Tüm Hakları Saklıdır. ) izin alınmadan ve kaynak gösterilmeden alıntı yapılmaz
Tel : 0 (354) 212 46 46 Sitemiz Basın Meslek ilkelerine uymayı taahhüt eder. / yozgatgazetesi@yahoo.com
FAX: 0 (354) 217 49 00