BİZİ TAKİP ETMEK İÇİN TIKLAYIN

                
 15.11.2018 YOZGAT'IN ve YOZGATLININ GAZETESİ SIK KULLANILANLARA EKLE  
 
 
Arama
 
Google
 
Şu anda
:
240
Dün
:
4633
Toplam
:
14848739
Bozok Yazııları Prof. Dr. M.Öcal Oğuz
UNESCO DÜNYA MİRAS LİSTESİ VE “HAMAM”
ocaloguz1@yahoo.com
Bugünkü Sarıkaya’nın eski adı “Hamam” idi ve Pazar günleri de hayvan dâhil, her türlü mal ve ürünün alınıp satıldığı bölge pazarı burada kurulduğu için halk arasında “Hamam Pazarı” olarak da anılırdı.
Sarıkaya’nın bin yıllar boyunca tükenmez bir kaynak olduğu anlaşılan şifalı termal suyu üzerinde ise, tarihi milattan önceki dönemlere uzanan ve yine “Hamam” olarak adlandırılan, ılıcası, kaplıcası veya termal havuzları vardı.

Biri küçük ve üstü kapalı diğeri daha büyük ve üstü açık iki ayrı bölümden ve iki ayrı havuzdan oluşan, iki bin yıldan fazla bir geçmişe sahip olan bu tarihî hamam, 1970’li yıllara kadar ayaktaydı ve kullanılmaktaydı. Büyük havuzun olduğu bölüm erkekler hamamı, küçük havuzun olduğu yer ise kadınlar hamamı olarak kullanılıyordu. Görkemli ve işlemeli taş ve mermerlerden oluşan duvarlarında yankılanan sesler hâlâ kulaklarımdadır. Zira bu tarihî hamamın üç-beş yaşlarında iken rahmetli annemle kadınlar; biraz büyüyünce rahmetli babamla erkekler bölümünde Ramazan ve Kurban bayramlarında arife suyuna pek çok kez girdiğimi hatırlıyorum.

Türkiye’nin betona, çimentoya ve demire âşık olduğu, her eski yapıyı yıkıp yenisini yapmayı gelişme, ilerleme saydığı, tarihî eser ve miras bilincinin yaygınlaşmadığı bir dönemde, bu eser de daha iyisi, daha yenisi yapılacak denilerek bizzat Belediye tarafından yıkıldı ve yerine betonarme yeni hamam yapıldı. Halk eski ve küçük olan hamamdan kendilerini kurtardığı için Belediyeye ve bu projeye öncülük edenlere teşekkür etti. Eski hamamın kalıntıları ise taş toprak altında kaybolup, unutulup gitti.

Gel zaman git zaman, dünyada yaygın olan tarihî eserleri koruma ve mirasa sahip çıkma bilinci Sarıkaya’ya da ulaştı. UNESCO’nun 1972 yılında kabul edilen “Dünya Kültürel ve Doğal Mirasın Korunmasına Dair Sözleşme”ye bağlı olarak ilan edilen Dünya Miras Listesine girmek, bu listenin yarattığı saygınlık ve tanınırlıktan istifade etmek her tarihî kentin ve Belediyenin hedefleri arasında yer aldı.

Bu sürece memnuniyetle söylemeliyiz ki son dönemeçte de olsa Yozgat ve Sarıkaya da katıldı. Eski hamamı yeniden ortaya çıkarmak ve ziyaret edilebilir hâle getirmek için çok gayretli ve sonuçları itibariyle başarılı bir süreç yürütüldü. Bunun sonunda tarihî hamam, 2018 yılında “Sarıkaya Roma Hamamı” adıyla UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine kaydedildi. Hamamın kalıntılarının UNESCO Geçici Listesine kaydı, Yozgat’ta ve Türkiye’de olumlu bir etki yarattı, bu tarihî yapıya haklın, ziyaretçilerin ve basının dikkatini çekti.

İki bin yıldır ayakta olan ve 50 yıl önce zorla ve buldozerlerle yıkılan tarihî hamamı ayağa kaldırmak için gösterilen çabaların ne kadar yerinde olduğu görüldü, daha da olumlu sonuçları görülmeye devam edecektir.
Şimdi yapılması gereken hamamın belirlenen doğal alanını ve tampon bölgesini güçlü bir koruma ve araştırma projesiyle ayağa kaldırmak olmalıdır. Burada yapılacak kazılarla elde edilecek buluntuların açık ve kapalı alanlarda sergilenmesi, kolayca ziyaret edilmesi sağlanmalıdır.

Hamam, iki bin yıllık bir tarihe sahip olmakla birlikte son bin yılında Türkler tarafından korunmuş ve kullanılmıştır. Bu süreçteki mimaride değişiklik olmuş ise bunlar araştırılmalı ve sonuçlar müzecilik teknikleriyle sergilenmelidir.

Bu çalışmalarla birlikte, Sarıkaya kültüründe hamamın yerini, bu alanda oluşan halk kültürünü yansıtan bir müze kurulmalıdır. Bu süreçte halka çağrıda bulunulmalı ve eski hamam ile ilgili bilgi, belge, eşya veya fotoğrafları kurulacak müzeye vermeleri sağlanmalıdır. Bu arada Bozok Üniversitesi, hamam kültürünü çeşitli yönleriyle araştıran çalışmalar yapmalı ve sonuçları kurulacak Hamam Müzesi ile paylaşmalıdır.

Hamamın ve müzenin çevresinde tarihî eser ile uyumlu rekreasyon alanları, hamam ve çevre kültürü ile ilgili yerel ürün ve hediyelik eşyaların satıldığı yerler, yeme içme mekânları tasarlanmalıdır.
Hamamın iyi bir yönetişimle Yozgat’ın ve Sarıkaya’nın kültür ve sağlık turizmine çok önemli katkılar sağlayacağı inancındayım.

Bütün okurlarımızın Kurban Bayramını tebrik eder, sağlık, huzur ve mutluluk dolu nice bayramlar dilerim.

Sosyal  Medyada  Paylaş

     
YAZARIN DİĞER YAZILARI
OKUR YORUMLARI
Kara koncolos ve yılbaşı
Kadim dostum,Öçal bey. bu yazınızı okuyunca biranda çocuklugumu ve gençligimi kısaca geçmişimizi yeniden hatırladım.yüregine saglık şemşamer kökünden kagnı,pancardan teker,zehmeride kardan adam(adam gibi adam)yaptıgımız günleri hatırladım bizim çocuklugumuz ve gençligimiz böyle geçmişti.degerli hocam eline ve yüregine saglık genç kardeşlerim sizin ilim ve feyzinizden yeterince faydalanırlar,inşallah.selam ve saygılarımla. adem yazır beld.başk.yardm./istanbul İst.yozgt.birligi eski başkanı www.ademyazir.com
Adem YAZIR -- 12.02.2009 11:15
Kara koncolos ve yılbaşı
sn.hocam yozgatı 1800 lü yıllarda gezen ve yozgat hakkında bilgiler veren seyyah KİNNERin seyhat kitabının türkçesi varmı selamlar
ismailarslan -- 06.01.2009 23:00
Kara koncolos ve yılbaşı
Sevgili Hocam,karagözü,lokumu,rakıyı ilgisizlikten Yunana kaptırdık.Bir aralar Nasrettin hocanın küçük küçük çizgi filmleri tv de ara sıra gösterilirdi şimdi bunları yapmak çok daha kolaylaştı.Buyurduğunuz gibi bu folklorumuzu tekrar canladırabiliriz ama burada asıl görev yine medya ya düşüyor kanaatindeyim.Saygılarımla
ABDÜLKADİR ÇAPANOĞLU -- 02.01.2009 19:57
Kara koncolos ve yılbaşı
selamun aleykum ocal bey butun bunlarin basimiza gelmesi bazi seylerin zamanla degismesininana sebebi avrupa ozentis halbuki avrupaya medeyiti biz verdik onlarda biraz daha dgistirdi ve simdi bizde onu kovaliyoruz halbuki tuvaleti banyou tahareti vucut temizligini bilmeyen toplumlara biz ogrettik simdi biz ozeniyoruz niye okumuyoruz arastirmiyoru terkediyoruz sonrada ariyoruz bulurlar insallah ne diyelim allh selamet versin selamlar
halit yagiz -- 02.01.2009 02:52
Kara koncolos ve yılbaşı
Yeni yılın ilk saatlerinde,bilgisayar da şöyle bir geziniyim derken,beni çocukluğuma götüren anlam yüklü güzel ve yalın,her zaman ki gibi bilgilendirici ve uyarıcı yazınızla karşılaştım.İnanın çocukluğumu yeniden yaşadım. Gerçekten her geçen gün değerlerimizin git gide kaybolduğu bir süreç içerisindeyiz.Ben sizin anlattıklarınızla büyüdüm ama şimdiki gençlikten her şeye rağmen umudum olsa da kısmen özentili,umursamaz,farkındalıkları olmayan,sorumluluk duygusu yavan bir gençlik olarak yol alıyorlar,her geçen gün kültürümüze yabancılaşıyorlar.Öncelikle anne ve babalarımızın,yarınlarımızın umudu geleceğimizin gençliğini yetiştiren çağdaş doğruyu öğretici eğitimcilerimizin ve sizin gibi duyarlı,saygıdeğer bilim adamlarımızın görevinin ve sorumluluğunun haylice olduğu kanusındayım. Yeni yılın tüm insanlığa sağlık mutluluk,huzur ve barış getirmesini diliyorum.İyiliğin kazandığı HIZIR BABAlı nice güzel günler bizimle olsun. Memleketimin yedi diyarına selam olsun gönülden...SELAM OLSUN...Sevgilerimle..01.01.2009
CEMAYNUR OKUR -- 01.01.2009 16:36
Tarihi evleri korumak ama nasıl ?
hocam,geç oldu ama kusura bakmayın.sizi trtdeki yozgat proğramanızdan dolayı tebrikte geciktim.biz yozgatlıları o gün mutlmu ettiniz.sağolun.
taha -- 09.12.2008 22:59
Sarıkaya kaplıcaları
hocam,günbegün proğramını izlemedim.izleyenlerin anlattığına göre,hakkaten yozgatı çok güzel anlatmışsın,binlerce teşekkürler.
Kürşat -- 05.12.2008 21:06
Sarıkaya kaplıcaları
Memleketimin yedi diyarına selam olsun gönülden selam olsun.T.R.T. nin GÜNBEGÜN programında tanıdım sayın ÖCAL OĞUZu. Bir o kadar da YOZGAT doğumlu oluşu nedeniyle duygulandım.Yozgatın tanıtımının olduğu gün bende gurbette olan kardeşim HÜSNÜ ÖZDİLEKin anneme ve tüm annelere ithafen yazmış olduğu ANA şiiriyle konuk oldum.Çok başarılıydınız sizi can kulağı ile dinledim. Meğer bilmediğimiz ne çok güzellikler varmış.Mesela ben ÇİĞDEM şölenlerinden haberdar değildim.Hıdrellez gibi baharın müjdecisi ve insanlar arası dostluğun,paylaşımın,birlikteliğin oluşumunu sağlaması açısından çok büyük anlam içeriyor.Halk bilimcisi olarak her yöreyi aynı titizlikte araştırıp bize sunduğunuz ve bilgilendirdiğiniz için sonsuz teşekkürlerimi iletiyorum.SAYGILARIMLA...CEMAYNUR OKUR 30.11.2008
CEMAYNUR OKUR -- 30.11.2008 21:00
Sarıkaya kaplıcaları
saygıdeğer hocam, geçen gün trt deki proğramda sizi dikkatmle izledim.Yozgattan sizin gibi bir bilim adamının yetişmesi bizi sevindirdi.Yozgat hakkında çok şeyi bilmiyormuşuz.sayende öğrendik.ağzınıza sağlık.
Hicran -- 29.11.2008 22:47
VALİ’NİN İFTAR YEMEĞİ: ŞEHİTLER VE AİLELERİ
Sevgili Hocam yine ne güzel yazmışsın ellerine,yüreğine sağlık.En kalbi sevgilerimi ve şükranlarımı sunuyorum
ABDÜLKADİR ÇAPANOĞLU -- 26.09.2008 22:45
YAZARA GELEN DİĞER OKUR YORUMLARI
8
 
Yozgat Gökhan BALCI
YOZGAT GAZETESİ WEB SİTESİ Yayın başlangıcı Mart 2006
YOZGAT Gazeteclik, Matbaacılık ve Reklamcılık Ltd.Şti. Kurucusu : Osman Hakan KİRACI
© Copright (Tüm Hakları Saklıdır. ) izin alınmadan ve kaynak gösterilmeden alıntı yapılmaz
Tel : 0 (354) 212 46 46 Sitemiz Basın Meslek ilkelerine uymayı taahhüt eder. / yozgatgazetesi@yahoo.com
FAX: 0 (354) 217 49 00